cylinder arrangement 01

همانطور که می دانید موتور خودرو از چندین سیلندر تشکیل یافته است؛ چینش و آرایش این سیلندرها در خودروها متفاوت می باشد ، در هر خودرویی به مرور زمان و نیازهای صنعت خودروسازی و البته نوآوری طراحان خودرو ، روش های مختلفی در جایگذاری سیلندرها به کار برده می شود.

در خودروهای سواری بیشترین آرایش مورد استفاده ، چینش خطی و خورجینی می باشد و چینش های دیگر به ندرت و گاهی نیز در خودروهای خاص ، استفاده می شود؛ در ادامه به شرح هریک از چینش ها ، می پردازیم.

چینش خطی: این چینش قدیمی ترین روش قراردادن موقعیت سیلندرها نسبت به یکدیگر می باشد که امروزه نیز در بسیاری از خودروها استفاده می شود ، در این روش ، تمامی سیلندرها در امتداد یک خط مستقیم قرار می گیرند ، مانند شکل زیر که تمامی سیلندرها در امتداد یک خط قرار گرفته اند.

cylinder arrangement 02

چینش خورجینی یا V شکل : ای مدل چینش در بسیاری از خودروهای امروزی کاربرد دارد ، در این روش ، سیلندرها را به دو نیمه مساوی در دو بلوک سیلندر قرار می دهند ، چنانی که در شکل زیر می بینید ، در یک خودروی شش سیلندر ، سه سیلندر در یک طرف و سه سیلندر دیگر در طرف دیگر قرار دارند و سیلندرهایی که روبروی هم قرار گرفته اند در یک یاتاقان قرار می گیرند.

cylinder arrangement 03

در شکل زیر جاسازی سیلندرها وی(V) شکل ، در کاپوت یک خودروی شش سیلندر وی شکل را مشاهده می کنید.

cylinder arrangement 04

بلوک سیلندر خودروهایی با چینش سیلندر وی شکل و چینش سیلندر خطی نیز طبیعتا با یکدیگر متفاوتند ، در شکل زیر سمت راست ، بلوک سیلندر یک موتور شش سیلندر خطی و در شکل سمت چپ ، بلوک سیلندر یک موتور شش سیلندر وی شکل را مشاهده می کنید.

cylinder arrangement 05

همانطور که قبلا اشاره شد ، در اکثر خودروها این دو مدل آرایش یا چینش برای سیلندرها در نظر گرفته می شود و چینش های دیگر کمتر مورد استفاده قرار می گیرند ، ولی در این صفحه اشاره مختصری به سایر چینش های مورد استفاده خوهیم کرد.

چینش VR : در این چینش سیلندرها در یک بلوک سیلندر قرار می گیرند ولی بوش سیلندر آنها با یکدیگر دارای زاویه می باشد. شکل زیر را ببینید.

cylinder arrangement 06

برای درک بهتر این مدل چینش ، بلوک سیلندر یک موتور هشت سیلندر ، با چینش VR ، با برشی از داخل آن را در شکل زیر قرار دادیم ، همانطور که مشاهده می کنید بوش های سیلندر ، دارای زاویه می باشند و مانند چینش خطی ، مستقیم نیستند.

cylinder arrangement 07

چینش W : این چینش مانند چینش V شکل می باشد منتها چینش V شکل دارای دو بلوک و سرسیلندر می باشد ، ولی چینش W دارای سه قسمت بلوک سیلندر و سه عدد سر سیلندر می باشد. در تصویر متحرک زیر می توانید عملکرد این مدل موتور را کاملا درک کنید.

W Engine with 60 Degree angle

یک مدل موتور W را در شکل پایین مشاهده می کنید ، همانطور که مشهود است ، ظاهر این مدل شبیه حرف W انگلیسی می باشد و احتمالا به همین دلیل است که به این نام مشهور شده است.

cylinder arrangement 09

چینش WR : در نگاه اول ، این چینش را می توان ترکیب دو چینش VR و وی شکل دانست و در نگاهی دیگر ، این چینش ، ترکیب دو چینش W و وی شکل می باشد ، عده ای نیز این چینش را به همان نام W می شناسند. در شکل زیر ، دو بلوک سیلندر مشاهده می کنید ، سمت راست ، یک بلوک موتور 8 سیلندر با چینش WR و سمت چپ ، بلوک موتور 12 سیلندر با چینش WR را مشاهده می کنید.

cylinder arrangement 10

چینش تخت یا بوکسوری: این چینش دقیقا مانند چینش وی شکل می ماند با این تفاوت که برخلاف چینش V شکل ، که سیلندرهای دو طرف با زاویه 60 تا 90 درجه نسبت به هم قرار گرفتند ، در چینش بوکسوری زاویه سیلندرهای دو طرف نسبت به همدیگر ، 180 درجه می باشد و در واقع سیلندرهای دو طرف ، کاملا روبروی هم قرار گرفته اند.

cylinder arrangement 11

در شکل زیر یک موتور بوکسوری را مشاهده می کنید ، این موتورها را بوکسوری ، تخت یا صفحه ای نیز می نامند.

cylinder arrangement 12

چینش رادیال : این چینش تقریبا در خودروهای سواری استفاده نشده و نمی شود ، کاربرد این موتور در هواپیماهایی بوده و هست که پیشرانه آنها ملخ می باشد ، قبل از اختراع موتور جت ، تمام هواپیماها ملخی بوده اند و امروزه نیز که که هواپیماهایی ملخی کوچک وجود دارند ، این مدل موتور کاربرد دارد. در عکس متحرک زیر ، چگونگی عملکرد موتور رادیال را مشاهده می کنید.

Radial engine large

در شکل زیر یک هواپیمای کوچک ملخی را مشاهده می کنید که از این نوع موتور استفاده می کند.

cylinder arrangement 17

موتور ونکل: آخرین موتوری که مورد بررسی قرار می دهیم ، موتور ونکل می باشد ، اساس عملکرد این موتور مانند موتورهای پیستونی و چهارزمانه می باشد ولی شکل آن کاملا متفاوت می باشد و هیچ خودروسازی به جز چند خودرو از محصولات خودروسازی مزدا ، از آن استفاده نمی کند ، در تصویر متحرک زیر عملکرد این موتور را مشاهده می کنید.

77QZ

مکانیزم دورانی که در شکل بالا با حرف A مشخص شده ، به مانند سیلندر و شاتون ، میل لنگ B را به چرخش در می آورد ، از ترکیب چند عدد از این مکانیزم ها موتور کاملی ساخته می شود که در شکل زیر عملکرد یک موتوری را مشاهده می کنید که از چهار قوای محرکه تشکیل شده است.

1486056638 giphy

همانطور که اشاره شد تقریبا هیچ خودروسازی به جز مزدای ژاپن از این نوع موتورها استفاده نمی کند ، در شکل زیر یک نمونه وتقعی از این موتور را مشاهده می کنید.

cylinder arrangement 15

بالا
پایین